Omvormer geluidsniveau: welke merken zijn het stilste?

Wat is het?

Het geluidsniveau van een omvormer geeft aan hoeveel lawaai het apparaat maakt tijdens zijn werk.

Dit wordt gemeten in decibel (dB). Een stille omvormer produceert een zacht, vaak onhoorbaar zoemgeluid.

Een luidruchtig model kan een constant aanwezig, hinderlijk geluid maken in je woning of tuin. Elke omvormer zet gelijkstroom van je zonnepanelen om in wisselstroom voor je huis. Tijdens dit proces verliest het apparaat energie in de vorm van warmte. Om oververhitting te voorkomen, heeft de omvormer een koelingssysteem nodig.

Dit is vaak de belangrijkste bron van geluid. Er bestaan twee hoofdtypen koeling: passief en actief.

Passieve koeling gebruikt alleen een aluminium koellichaam en is volkomen stil. Actieve koeling gebruikt een of meer ventilatoren. Deze ventilatoren zijn de boosdoeners als het gaat om geluidsproductie.

Hoe werkt het precies?

Het geluid ontstaat voornamelijk door de draaiende onderdelen van de koelventilator. Deze ventilator slaat aan zodra de interne temperatuur van de omvormer een bepaalde waarde bereikt.

De snelheid en dus het geluidsniveau kan toenemen naarmate het apparaat warmer wordt.

De geluidsproductie is niet constant. Op een zonnige, warme dag werkt de omvormer op volle capaciteit en worden de ventilatoren harder aangestuurd. Je hoort dan meer geluid.

Op een bewolkte, koele dag of 's nachts produceert de omvormer weinig tot geen geluid. De locatie van de installatie speelt een cruciale rol.

Een omvormer in een geïsoleerde garage of bijkeuken hoor je nauwelijks. Hang je hem aan een dunne scheidingswand met de slaapkamer of op een houten schutting in de tuin, dan kan het geluid gaan resoneren en storend worden. Fabrikanten specificeren het geluidsniveau vaak in hun datasheets. Dit is meestal een gemiddelde waarde, bijvoorbeeld '25 dB(A) op 1 meter afstand'.

Dit is vergelijkbaar met het geluid van een zacht gefluister. Het is belangrijk om te controleren onder welke omstandigheden deze meting is gedaan.

De wetenschap erachter

Geluid wordt gemeten in decibel (dB). De schaal is logaritmisch: een toename van 3 dB betekent een verdubbeling van de geluidsintensiteit.

Voor het menselijk oor klinkt een stijging van 10 dB ongeveer als een verdubbeling van de waargenomen hardheid. De '(A)' in dB(A) geeft aan dat de meting is aangepast aan de gevoeligheid van het menselijk oor voor verschillende frequenties. Lage tonen (zoem) worden hierin minder zwaar meegeteld dan hoge tonen.

Dit maakt de dB(A)-waarde een goede indicator voor de hinder die je kunt ervaren.

Het type ventilator en de bouwkwaliteit bepalen het geluidsprofiel. Goedkopere omvormers gebruiken eenvoudige, luidruchtige DC-ventilatoren. Duurdere modellen hebben vaak stillere, duurzame AC-ventilatoren of zelfs meerdere kleine ventilatoren die langzamer en dus stiller kunnen draaien. Daarnaast is de mechanische constructie belangrijk.

Trillingen van de ventilator en de transformatorkern kunnen via de muur worden doorgegeven. Goede ontkoppelingsrubbers en een stevige behuizing dempen deze trillingen en voorkomen contactgeluid.

Voordelen en nadelen

Een stil geluidsniveau heeft duidelijke voordelen. Het belangrijkste is wooncomfort.

Je wordt niet gestoord door een continu zoem- of bromgeluid, vooral niet als de omvormer in de buurt van leef- of slaapruimtes is geïnstalleerd.

Dit verhoogt de acceptatie van het zonnesysteem. Een ander voordeel is flexibiliteit in plaatsing. Een stille omvormer kan vaker binnen of dichter bij het huis worden geplaatst zonder geluidsoverlast.

Dit kan de installatie vereenvoudigen en de bekortingskosten verlagen. Het is ook beter voor de relatie met je buren. Er zijn ook nadelen of aandachtspunten. Stille, passief gekoelde omvormers zijn vaak groter en zwaarder omdat ze een groter koellichaam nodig hebben.

Ze zijn ook gevoeliger voor hoge omgevingstemperaturen, omdat ze de warmte minder snel kwijt kunnen.

De allers stilste modellen met hoogwaardige actieve koeling zijn meestal duurder in aanschaf. Je betaalt voor betere componenten en geavanceerdere technologie. Voor sommige gebruikers is dit een investering die de moeite waard is, voor anderen weegt de meerprijs niet op tegen het geluidsvoordeel.

Voor wie relevant?

Het geluidsniveau per merk is in de eerste plaats relevant voor huiseigenaren die hun omvormer binnen willen of moeten installeren. Denk aan een plaatsing in de meterkast, bijkeuken, garage of zolder die grenst aan een slaapkamer. Hier is een stille werking essentieel.

Ook voor woningen in dichtbebouwde gebieden, zoals rijtjeshuizen of appartementen, is het een belangrijk aandachtspunt.

De omvormer hangt dan vaak dicht bij de erfgrens of een gedeelde muur. Geluidsoverlast van de omvormer kan dan snel een probleem worden voor jezelf en je directe buren.

Mensen met een gevoelig gehoor of een voorkeur voor absolute rust hechten extra waarde aan een laag decibelniveau. Voor hen kan het verschil tussen 25 dB en 35 dB aanzienlijk zijn in hun dagelijks comfort. Tot slot is het relevant voor iedereen die zijn woning zo energie-efficiënt en comfortabel mogelijk wil inrichten.

Een stille omvormer draagt bij aan een prettig binnenklimaat. Bij het vergelijken van merken en modellen is het daarom verstandig om de geluidsopgave naast de prijs en de efficiëntie van de omvormer te leggen.