Zonnepanelen voor woning met oude meterkast: upgrade nodig?
Wat is het?
Een oude meterkast is vaak niet voorbereid op zonnepanelen. Deze kasten hebben meestal maar één groep en een eenvoudige hoofdzekering.
Zonnepanelen leveren stroom terug aan het net, wat extra belasting geeft. Het grootste probleem is de teruglevering. Oude meters kunnen soms 'teruglopen', waardoor je onterecht minder verbruik registreert.
Modernere slimme meters zijn verplicht voor teruglevering. De installatie van zonnepanelen vereist een aparte groep in de meterkast.
Ook de aardlekschakelaar en de hoofdzekering moeten vaak geüpgraded worden. Dit alles om overbelasting en brandgevaar te voorkomen.
Hoe werkt het precies?
De installateur begint met een inspectie van je meterkast. Hij controleert de hoofdzekering, de aardlekschakelaar en het aantal groepen.
Vaak is een verzwaring van de hoofdzekering van 1x25A naar 3x25A nodig. Vervolgens wordt een aparte groep voor de omvormer geïnstalleerd. Deze groep wordt beschermd door een eigen aardlekschakelaar.
De omvormer zelf wordt dicht bij de meterkast geplaatst voor minimale energieverliezen.
De slimme meter wordt geïnstalleerd door je netbeheerder. Deze meet exact hoeveel stroom je verbruikt én teruglevert. Pas daarna kan de zonne-installatie definitief worden aangesloten en geactiveerd.
De stappen op een rij
- Inspectie van de bestaande meterkast door een installateur
- Eventuele verzwaring van de hoofdzekering (vaak naar 3x25A)
- Installatie van een extra groep en aardlekschakelaar voor de omvormer
- Aanvraag en installatie van een slimme meter door de netbeheerder
- Definitieve aansluiting en ingebruikname van de zonnepanelen
De wetenschap erachter
Zonnepanelen wekken gelijkstroom (DC) op. De omvormer zet dit om in wisselstroom (AC), zoals je die uit het stopcontact krijgt.
Deze wisselstroom wordt eerst in je huis gebruikt. Overtollige stroom gaat het net op.
Hiervoor moet de stroomrichting worden gemeten. Oude Ferraris-meters met een draaischijf kunnen hierdoor verkeerd registreren. De elektrische beveiliging is cruciaal. Te veel teruglevering op een dunne kabel of oude zekering kan hitte veroorzaken. De nieuwe installatie voldoet aan de strenge NEN 1010 norm voor elektrische veiligheid.
Belangrijke begrippen
- Omvormer: Zet gelijkstroom (DC) van panelen om in wisselstroom (AC)
- Teruglevering: Overtollige stroom die je aan het net levert
- Slimme meter: Digitale meter die verbruik en teruglevering apart registreert
- Aardlekschakelaar: Beveiliging die de stroom uitschakelt bij lekstroom
- Hoofdzekering: Beveiliging van de gehele elektrische aansluiting
Voordelen en nadelen
Het grootste voordeel is natuurlijk de flinke besparing op je energierekening. Met zonnepanelen wek je je eigen groene stroom op.
Bovendien verhoogt het de waarde van je woning. Een veilige installatie is een ander belangrijk voordeel, zoals de voordelen van een 3-fase aansluiting.
Door de meterkast te upgraden, voldoe je aan moderne veiligheidseisen. Dit verkleint het risico op brand of elektrische problemen aanzienlijk. Het belangrijkste nadeel zijn de extra kosten. Een meterkastupgrade kost al snel €500 tot €1500.
Dit komt bovenop de investering in de zonnepanelen zelf. De installatie kan ook meer tijd in beslag nemen.
Je moet wachten op de netbeheerder voor de slimme meter, wat belangrijk is voor het direct registreren van zonnepanelen. Soms zijn er ook aanpassingen aan de buitenkant van je huis nodig.
Kostenoverzicht upgrade
- Verzwaring hoofdzekering: €200 - €400
- Nieuwe groepenkast met extra groepen: €300 - €800
- Installatiekosten elektricien: €100 - €300
- Slimme meter (meestal gratis via netbeheerder)
- Totaal indicatie: €500 - €1500
Voor wie relevant?
Deze upgrade is vooral relevant voor huizen gebouwd voor 1975. Deze woningen hebben vaak nog de originele, eenvoudige meterkast.
Ook bij een uitbreiding van het aantal zonnepanelen kan een upgrade nodig zijn, zoals bij de beperkingen van een 1-fase aansluiting. Mensen met een elektrische auto of warmtepomp hebben vaak al een verzwaarde aansluiting.
Voor hen is de extra belasting van zonnepanelen meestal geen probleem. De meterkast is dan al geschikt. Huurders moeten altijd toestemming vragen aan hun verhuurder. Voor appartementencomplexen gelden vaak aparte regelingen.
Soms is collectieve inkoop van zonnepanelen dan een betere optie. Twijfel je over jouw situatie?
Checklist: is jouw meterkast geschikt?
- Heb je een hoofdzekering van minimaal 1x35A of 3x25A?
- Is er ruimte in de groepenkast voor een extra groep?
- Heb je al een aardlekschakelaar?
- Is je meterkast niet ouder dan 20-25 jaar?
- Heb je een slimme meter of is deze aan te vragen?
Laat altijd een erkende installateur een inspectie uitvoeren. Hij kan precies aangeven wat er nodig is voor een veilige installatie. Beantwoord je twee of meer vragen met 'nee'?
Dan is een upgrade waarschijnlijk nodig. Een gecertificeerde installateur kan dit definitief beoordelen.