Zonnepanelen in combinatie met buitenverlichting: solar lampen
Wat is het?
Bij zonnepanelen in combinatie met buitenverlichting gaat het om losse, zelfstandige lampen die hun eigen energie opwekken. Je kent ze als solar tuinlampen, grondspots of wandlampen.
Het zijn geen onderdeel van je grote zonnepanelen-installatie op het dak. Elke lamp heeft zijn eigen kleine zonnepaneeltje, een batterij en een LED-lichtbron ingebouwd.
Overdag laden ze op en 's avonds gaan ze automatisch aan. Je hoeft ze alleen maar op een zonnige plek in je tuin of oprit te plaatsen. Dit systeem staat compleet los van je thuisaccu of de meterkast. Het is een autonoom, plug-and-play alternatief voor tuinverlichting die je moet aansluiten op het stroomnet.
Hoe werkt het precies?
Het proces is volledig automatisch en bestaat uit drie eenvoudige stappen. Overdag zetten de kleine fotovoltaïsche cellen in het paneeltje zonlicht om in gelijkstroom.
Deze stroom laadt de ingebouwde nikkel-metaalhydride of lithium-ion batterij op. Zodra een ingebouwde sensor merkt dat het donker wordt, schakelt de lamp automatisch in.
De batterij levert dan stroom aan de energiezuinige LED's. Tegen zonsopgang schakelt de lamp zichzelf weer uit en begint het laadproces opnieuw. De meeste modellen hebben geen schakelaar of bedrading nodig.
Je steekt ze in de grond, schroeft ze vast aan een muur of zet ze neer. De zon doet de rest van het werk.
De wetenschap erachter
De kern is het fotovoltaïsche effect, hetzelfde principe als bij grote zonnepanelen. Siliciumcellen in het kleine paneeltje absorberen fotonen uit zonlicht, een principe dat ook wordt benut in zonnepanelen gecombineerd met regenwateropvang.
Dit geeft elektronen energie, waardoor er een elektrische stroom ontstaat. De opgewekte gelijkstroom wordt direct naar de batterij gestuurd.
Er is geen aparte omvormer nodig, omdat de LED's op gelijkstroom werken. De batterij fungeert als tijdelijke energieopslag voor de donkere uren. De schemersensor gebruikt een fotodiode of fototransistor.
Deze meet de hoeveelheid omgevingslicht. Onder een bepaalde drempelwaarde stuurt hij een signaal om de stroomkring naar de LED's te sluiten.
Voordelen en nadelen
Voordelen: De grootste plus is de totale vrijheid van plaatsing. Je hebt geen stopcontact of graafwerk voor kabels nodig. De installatie kost letterlijk seconden en je betaalt niets voor de verbruikte stroom.
Ze zijn ook erg veilig. Er is geen risico op kortsluiting of elektriciteitsgevaar in vochtige omstandigheden.
Bovendien zijn ze milieuvriendelijk en produceren ze geen CO2 tijdens gebruik. Nadelen: De lichtopbrengst en brandduur zijn volledig afhankelijk van de zonuren.
Na een bewolkte dag kunnen ze minder lang of minder fel branden. De batterijen hebben een beperkte levensduur en moeten na enkele jaren vervangen worden. De lichtsterkte is meestal sfeerverlichting, geen functioneel schijnwerperlicht.
Voor het verlichten van een groot sportveld zijn ze niet geschikt. De kwaliteit varieert sterk; goedkope modellen gaan vaak snel stuk.
Voor wie relevant?
Deze solar lampen zijn ideaal voor iedereen die op een eenvoudige manier sfeer of oriëntatieverlichting wil in de tuin. Vooral als je geen zin hebt in het aanleggen van buitenstopcontacten of het graven van sleuven voor kabels, en zonnepanelen voor tuinverlichting gebruikt.
Ook voor huurwoningen of tijdelijke locaties zijn ze perfect. Je neemt ze gewoon weer mee als je verhuist.
Mensen die hun energieverbruik en CO2-voetafdruk willen verkleinen, kiezen er bewust voor. Denk aan het verlichten van een pad, terras, vijverrand of oprit. Ze zijn ook handig als aanvulling op een bestaand, bedraad systeem op plekken waar stroomkabels onpraktisch zijn. Voor permanente, heldere verlichting op donkere plekken is een oplossing met vaste zonnepanelen en een accu een betere optie, en toekomstige waterstofopslag biedt extra mogelijkheden.