Zonnepanelen en hagel: gaan ze snel stuk?

Wat is het?

Hagelbuien zijn een van de zorgen die je kunt hebben als je zonnepanelen overweegt. Het beeld van ijsballen die op je kostbare dakinstallatie vallen, roept logische vragen op over schade en duurzaamheid. Gelukkig zijn zonnepanelen ontworpen om weer en wind te weerstaan, maar hoe zit dat precies met hagel?

De kern van de vraag is: zijn zonnepanelen bestand tegen hagelschade, of loop je een groot risico op breuk en verminderde opbrengst?

Dit is geen irreële angst, want hagel kan variëren van kleine korrels tot grote, vernietigende ijsballen. De fabrikanten hebben hier echter rekening mee gehouden in hun ontwerp.

In Nederland valt hagel regelmatig, maar de extreem grote hagelstenen die tot serieuze schade leiden, komen relatief weinig voor. Toch is het een geldige zorg, zeker omdat je een investering voor minstens 25 jaar doet. De industrie test panelen dan ook op hun bestendigheid tegen dit soort impact.

Hoe werkt het precies?

Zonnepanelen ondergaan strenge testen om hun robuustheid te bewijzen. Een belangrijke standaard is de IEC 61215-norm. Tijdens deze test wordt een paneel blootgesteld aan kunsthagelstenen met een diameter van 25 millimeter, die met een snelheid van 23 meter per seconde op het glas worden afgevuurd.

Dit simuleert een flinke hagelbui. Om het certificaat te krijgen, mag het paneel na de test geen zichtbare schade vertonen en moet het nog steeds minimaal 90% van zijn oorspronkelijke vermogen leveren.

Dit toont aan dat het geharde glas en de constructie een flinke klap kunnen opvangen. De praktijk wijst uit dat de meeste schade bij extreme weersomstandigheden ontstaat door rondvliegende takken of dakpannen, niet direct door de hagelstenen zelf.

De hoek waarop het paneel is geïnstalleerd speelt ook een rol; een steilere helling laat de stenen eerder afschieten dan een vlakke ligging. Mocht er onverhoopt toch een barst ontstaan, dan is het belangrijk om dit snel te laten repareren. Een barst kan leiden tot vochtingres en verdere degradatie van de cellen, wat de opbrengst verlaagt. Goed onderhoud en inspectie na een zware storm zijn daarom verstandig.

De wetenschap erachter

De hagelbestendigheid van zonnepanelen zit hem in de materialen en de opbouw. De bovenste laag is gemaakt van gehard glas, ook wel thermisch versterkt glas genoemd.

Dit glas wordt verhit en snel afgekoeld, waardoor het oppervlak onder permanente druk komt te staan.

Deze druk maakt het glas veel sterker dan normaal glas. Wanneer er een breuk plaatsvindt, versplintert het in kleine, minder scherpe korrels in plaats van gevaarlijke scherven. Dit is niet alleen veiliger, maar ook beter bestand tegen impact.

Achter het glas zitten de zonnecellen, verpakt in een doorzichtige EVA-folie. Deze folie beschermt de cellen en houdt alles bij elkaar. De achterzijde wordt afgesloten met een kunststof backsheet of een tweede laag glas, wat het geheel een sandwichconstructie geeft die krachten kan verdelen. Onderzoek naar hagelschade richt zich ook op de hoek van inslag en de hardheid van de hagelsteen.

Een loodrechte inslag is het meest belastend. Fabrikanten gebruiken deze data om hun producten continu te verbeteren, bijvoorbeeld door dikkere glassoorten of betere frames.

Voordelen en nadelen

Het grootste voordeel is de gemoedsrust. De strenge testnormen betekenen dat je zonnepanelen een flinke hagelbui in principe moeten overleven zonder functionele schade.

Dit verlaagt het risico op onverwachte kosten en gedoe met verzekeringen aanzienlijk. Een ander voordeel is de duurzaamheid en de levensduur van zonnepanelen. Panelen die tegen een stootje kunnen, gaan langer mee en behouden hun rendement. Dit versterkt de financiële terugverdientijd van je investering, omdat je niet snel een paneel hoeft te vervangen.

Toch zijn er nadelen. Extreem grote hagelstenen, zoals die met een diameter van 5 centimeter of meer, kunnen ook gehard glas breken.

In Nederland is dit zeldzaam, maar niet onmogelijk. De schade, zoals scheuren door vorst, is dan vaak lokaal op één of enkele panelen.

Een ander nadeel is dat zichtbare krassen of micro-scheurtjes de opbrengst op lange termijn kunnen verminderen, zelfs als het paneel niet direct stuk is. Deze schade is niet altijd meteen zichtbaar en kan pas later tot problemen leiden. Het is daarom raadzaam om na een hevige hagelbui een visuele inspectie te doen of te laten doen.

Voor wie relevant?

Deze informatie is relevant voor iedereen die zonnepanelen heeft of overweegt, vooral als je in een gebied woont waar hagel vaker voorkomt.

Denk aan de hoger gelegen delen van Nederland of regio's met een verhoogd risico op onweersbuien. Ook voor verzekeraars en installateurs is het een belangrijk onderwerp.

Zij moeten klanten kunnen informeren over de risico's en de dekking. Goed geïnstalleerde panelen met de juiste certificering vallen meestal onder de opstalverzekering, maar check dit altijd vooraf. Voor bedrijven en boeren met grote daken vol panelen is de impact van hagelschade financieel groter. Voor hen is het extra belangrijk om te kiezen voor panelen met een hoge hagelbestendigheid en mogelijk aanvullende verzekeringen af te sluiten.

Tot slot is het relevant voor beleidsmakers en gemeenten. Zij kunnen bij het stimuleren van zonne-energie wijzen op de robuustheid van moderne panelen en de dekking bij stormschade, wat een veelgehoorde zorg bij burgers wegneemt.

Goede voorlichting voorkomt misverstanden en bevordert de energietransitie.