Wat is een collectieve zonneinstallatie via een VvE

Wat is het?

Een collectieve zonneinstallatie via een Vereniging van Eigenaars (VvE) is een slimme oplossing voor appartementengebouwen.

In plaats van dat iedere bewoner zelf panelen op zijn of haar balkon of gevel plaatst, legt de VvE één groot systeem aan op het gemeenschappelijke dak. De opgewekte stroom wordt vervolgens verdeeld over de deelnemende leden. Dit model is speciaal ontworpen voor situaties waar individuele installaties niet mogelijk of rendabel zijn.

Denk aan een klein of schaduwrijk privé-balkon, of een monumentenpand waar je niets aan de buitenkant mag veranderen. De VvE treedt op als collectieve afnemer en producent van energie.

Het is een vorm van postcoderoosregeling of energiecoöperatie. De leden profiteren financieel van de opbrengst, vaak via een korting op hun energierekening.

Het systeem staat los van je eigen elektriciteitsmeter; de verrekening verloopt via de energieleverancier.

Hoe werkt het precies?

De VvE besluit op een vergadering om collectief zonnepanelen te laten installeren.

Een gespecialiseerd bedrijf maakt een ontwerp voor het dak, rekening houdend met de beschikbare ruimte en de constructie. De leden die willen meedoen, schrijven zich in voor een bepaald aantal 'panelen' of een percentage van de opbrengst. Na installatie worden de panelen aangesloten op één centrale omvormer en een teruglevermeter.

De totale opgewekte stroom wordt aan het net geleverd. De energieleverancier verrekent deze productie vervolgens met het verbruik van de deelnemende huishoudens, op basis van hun aandeel.

De rol van de energieleverancier

De verrekening gebeurt via een verminderde energiebelasting. Je betaalt dus minder belasting over de stroom die je verbruikt, omdat je via de VvE zelf producent bent.

De VvE beheert de installatie en verdeelt de financiële opbrengst of besparing onder de deelnemers. De energieleverancier speelt een cruciale schakel. Zij registreren de collectieve productie en koppelen deze aan de deelnemende adressen. Je ontvangt op je eigen jaarafrekening een korting die overeenkomt met jouw aandeel in de opgewekte stroom.

Contracten en afspraken binnen de VvE

Je hoeft hiervoor niet over te stappen van leverancier. De VvE sluit een contract met de installateur en regelt het onderhoud.

Intern worden duidelijke afspraken gemaakt over de verdeling van kosten en baten. Dit leg je vast in een collectieve energie-opwekovereenkomst. Zo weet iedereen waar hij of zij aan toe is.

De wetenschap erachter

Het principe is identiek aan een normale zonne-installatie: fotovoltaïsche cellen in de panelen zetten zonlicht direct om in gelijkstroom. De omvormer zet dit om in wisselstroom voor het elektriciteitsnet.

Het unieke zit niet in de techniek, maar in de juridische en financiële constructie.

De postcoderoosregeling maakt dit mogelijk. Deze regeling staat toe dat een energiecoöperatie (waar de VvE er één kan zijn) stroom produceert en de financiële voordelen doorsluist naar leden die binnen een bepaalde straal van de installatie wonen (de postcoderoos). De leden hoeven fysiek geen eigenaar te zijn van de panelen.

Het elektriciteitsnet fungeert als virtuele accu. De zonnestroom die je overdag opwekt, wordt direct aan het net geleverd.

's Nachts of op bewolkte dagen verbruik je stroom van het net. De verrekening vindt plaats over een heel jaar, waardoor seizoensverschillen worden uitgemiddeld. Bij een particuliere installatie op je eigen dak geldt de salderingsregeling. Bij een collectieve VvE-installatie is dat anders – wat er misgaat bij collectieve zonnepanelen.

Salderen versus terugleververgoeding

Je krijgt geen terugleververgoeding voor de geleverde stroom, maar een korting op de energiebelasting.

Dit financiële voordeel is vaak groter dan de huidige terugleververgoedingen van energieleveranciers.

Voordelen en nadelen

Het grootste voordeel is dat je kunt verduurzamen zonder eigen dak. Ook bewoners op de begane grond of met een klein balkon profiteren.

De investering wordt gedeeld, waardoor de kosten per persoon lager zijn. Bovendien neemt de VvE het onderhoud en beheer uit handen. Een collectieve aanpak kan ook subsidie opleveren voor de VvE en verhoogt mogelijk de waarde van het gebouw.

Punten van aandacht

Het is een tastbare, gezamenlijke verduurzamingsstap die de saamhorigheid kan bevorderen. De technische en administratieve afhandeling wordt centraal geregeld.

Een nadeel is dat je afhankelijk bent van de besluitvorming binnen de VvE. Niet iedereen hoeft mee te doen, maar voldoende animo is essentieel. De verrekening via de energieleverancier kan complex zijn en vereist goede administratie. Ook moet het dakconstructief geschikt zijn en moet er voldoende ruimte zijn.

De financiële opbrengst is gekoppeld aan je eigen energieverbruik. Verhuis je, dan vervalt je aandeel in de collectieve installatie.

Het is niet iets wat je kunt meenemen. De terugverdientijd is afhankelijk van de energieprijzen en het eigen verbruik.

Voor wie relevant?

Deze oplossing is ideaal voor bewoners van een appartementencomplex met een geschikt gemeenschappelijk dak.

Vooral als je zelf geen mogelijkheid hebt voor panelen op je eigen balkon of gevel. Denk aan huurders of eigenaars van een klein appartement. Het is ook interessant voor VvE's die collectief willen verduurzamen en hun energielabel willen verbeteren, waarbij aandachtspunten voor VvE-projecten van belang zijn.

Stappen om te beginnen

De regeling is toegankelijk voor zowel bestaande als nieuw opgerichte energiecoöperaties binnen een VvE. Deelname is vrijwillig, maar de VvE moet als geheel het project wel aangaan.

Als eerste stap breng je de interesse binnen de VvE in kaart voor een collectief zonneproject.

Vervolgens vraag je een dakonderzoek aan bij een gespecialiseerd installatiebedrijf. Zij kunnen een rendementsberekening maken en een offerte opstellen. Parallel hieraan informeer je de energieleverancier over de plannen. Met een concreet plan en draagvlak kun je op de VvE-vergadering een besluit nemen.

Daarna volgen de contracten, de installatie en de administratieve koppeling met de energieleverancier. De hele procedure van besluit tot operationeel zijn kan enkele maanden tot een jaar in beslag nemen.