Thuisaccu voor rijtjeshuis: welke capaciteit heb je nodig?
Wat is een thuisaccu voor een rijtjeshuis?
Een thuisaccu, ook wel thuisbatterij of energieopslagsysteem genoemd, is een groot batterijpakket dat je thuis installeert. Het belangrijkste doel is om zelf opgewekte stroom, bijvoorbeeld van je zonnepanelen, op te slaan voor later gebruik.
Zo benut je je eigen groene energie optimaal. In een rijtjeshuis is de ruimte vaak beperkt. Daarom zijn deze accu's speciaal ontworpen voor woningen.
Ze zijn compacter dan industriële systemen en passen meestal in de meterkast, garage of een technische ruimte.
De capaciteit is afgestemd op het gemiddelde verbruik van een huishouden. Je kunt een thuisaccu zien als een grote powerbank voor je huis. Overdag, als de zon schijnt en je weinig stroom verbruikt, laadt de accu op. 's Avonds, wanneer je meer verbruikt dan je panelen opwekken, levert de accu de benodigde stroom. Zo vermindert je afhankelijkheid van het elektriciteitsnet.
Hoe werkt het precies?
Het systeem werkt via een omvormer, die de gelijkstroom (DC) van je zonnepanelen omzet in wisselstroom (AC) voor je huis.
Een slimme energiemanager regelt de stroom. Die stuurt overtollige zonnestroom eerst naar de accu, in plaats van direct naar het net.
Wanneer je stroom nodig hebt, levert de accu deze via dezelfde omvormer. Is de accu leeg, dan schakelt het systeem automatisch terug op stroom van het net. Het hele proces verloopt automatisch en ongemerkt. Je merkt er in huis niets van, behalve een lagere energierekening.
De meeste systemen zijn 'hybride' of 'AC-gekoppeld'. Dit betekent dat ze naast je bestaande omvormer kunnen werken.
Je hoeft dus niet altijd je hele installatie aan te passen. De accu communiceert via wifi met een app, zodat je altijd inzicht hebt in je opslag en verbruik.
De wetenschap erachter
De meeste thuisaccu's gebruiken lithium-ion-technologie, vergelijkbaar met die in elektrische auto's. Deze cellen slaan energie op, bijvoorbeeld voor thuiswerkers die energie opslaan, door lithium-ionen te verplaatsen tussen een positieve en negatieve elektrode.
Het is een efficiënt en relatief licht proces. Een belangrijk begrip is de 'capaciteit', uitgedrukt in kilowattuur (kWh). Dit geeft aan hoeveel energie de accu kan opslaan.
Een accu van 5 kWh kan bijvoorbeeld een gemiddeld huishouden ongeveer 4 tot 5 uur van stroom voorzien zonder zon of netstroom.
De 'laad- en ontlaadsnelheid' (kW) bepaalt hoeveel stroom er tegelijk in of uit kan. De technologie verbetert snel. Moderne accu's hebben een levensduur van 10 tot 15 jaar, met een garantie die vaak 10 jaar of een minimaal aantal cycli dekt. Ze verliezen na verloop van tijd wel wat capaciteit, maar dat is minimaal bij goed gebruik. De efficiëntie van omzetting van opgeslagen naar bruikbare stroom ligt boven de 90%.
Voordelen en nadelen
Het grootste voordeel is financieel: je bespaart op je energierekening door meer zelf opgewekte stroom te gebruiken.
Dit wordt interessanter naarmate de salderingsregeling wordt afgebouwd. Je wordt ook minder gevoelig voor stijgende energieprijzen en hebt bij een stroomstoring langer stroom (mits het systeem daarvoor geschikt is). Een ander voordeel is duurzaamheid.
Je vermindert de belasting van het elektriciteitsnet op piekmomenten en draagt bij aan een stabielere energievoorziening. Het geeft een gevoel van onafhankelijkheid en controle over je eigen energie.
De nadelen zijn de hoge aanschafkosten, die kunnen oplopen tot enkele duizenden euro's.
De terugverdientijd is afhankelijk van je verbruik, de energieprijzen en de toekomstige saldering. Ook neemt de accu fysieke ruimte in beslag en is er een minimale onderhoudsbeurt nodig. De productie van accu's heeft bovendien een milieu-impact.
Voor wie is een thuisaccu relevant?
Een thuisaccu is het meest relevant voor huishoudens met zonnepanelen die een groot deel van hun stroom zelf willen verbruiken, ontdek lokale subsidies in Friesland.
Dit geldt zeker voor mensen met een hoog verbruik in de avonduren, zoals gezinnen met kinderen of mensen die elektrisch koken. Ook voor eigenaren van een elektrische auto kan het interessant zijn. Je kunt je auto opladen met je eigen, opgeslagen zonnestroom, oftewel slim laden en opslaan.
Mensen die waarde hechten aan energie-onafhankelijkheid en voorbereid willen zijn op een toekomst met mogelijk meer dynamische energieprijzen, vinden hierin een oplossing. Minder relevant is het voor huishoudens met een heel laag verbruik, weinig zonnepanelen of een beperkt budget.
De terugverdientijd kan dan te lang zijn. Het is verstandig om eerst een persoonlijk energieadvies in te winnen en de specifieke situatie van je rijtjeshuis te laten bekijken door een specialist.