Thuisaccu piekmomenten: ochtend en avond verbruik opvangen

Wat is het?

Een thuisaccu is een grote batterij die je thuis installeert. Deze batterij slaat overtollige stroom op die je zonnepanelen overdag produceren.

Maar hij kan ook goedkope stroom van het net inkopen. Het doel is om die opgeslagen energie te gebruiken op momenten dat je hem het hardst nodig hebt.

Dit zijn de zogenaamde piekmomenten: de vroege ochtend en de late middag tot avond. Op die momenten verbruik je thuis veel stroom, maar schijnt de zon niet of nauwelijks. Je zonnepanelen leveren dan te weinig.

Zonder accu koop je op die momenten dure stroom van het net. Met een thuisaccu vang je dit piekverbruik op met je eigen opgeslagen zonne-energie. Zo verlaag je je energierekening en word je minder afhankelijk van het elektriciteitsnet en fluctuerende prijzen.

Hoe werkt het precies?

Het systeem bestaat uit drie hoofdonderdelen: de zonnepanelen, een hybride omvormer en de accu zelf.

De omvormer is de slimme manager. Die beslist waar de stroom naartoe gaat: direct naar je apparaten, naar de accu, of terug naar het net. Op een zonnige middag wek je meer stroom op dan je verbruikt. De omvormer stuurt dit overschot naar de accu om hem op te laden.

In de avond, als je gaat koken, de verlichting aangaat en de tv aan is, onttrekt de omvormer stroom uit de accu om aan die vraag te voldoen. Hetzelfde principe geldt voor de ochtend.

Je kunt de accu ook zo instellen dat hij 's nachts, wanneer stroom goedkoper is, stroom van het net laadt.

Die goedkope energie gebruik je dan in de dure ochtendpiek, ook in de winter. Zo bespaar je op je energiekosten.

De wetenschap erachter

De meeste moderne thuisaccu's zijn lithium-ion batterijen. Deze technologie kennen we van onze smartphones en elektrische auto's.

Ze zijn efficiënt, gaan lang mee en hebben een hoge energiedichtheid. Dat betekent veel opslagcapaciteit op een relatief klein formaat.

Een belangrijk begrip is de capaciteit, uitgedrukt in kilowattuur (kWh). Dit geeft aan hoeveel energie de accu kan vasthouden. Een gemiddeld huishouden verbruikt zo'n 8 tot 12 kWh per dag.

Een accu van 5 tot 10 kWh kan dus een aanzienlijk deel van je dagelijkse verbruik opvangen. Een ander cruciaal getal is het vermogen in kilowatt (kW). Dit bepaalt hoeveel stroom de accu tegelijk kan leveren of opnemen. Voor het opvangen van pieken in een huishouden is een vermogen van 3 tot 5 kW meestal voldoende. De omvormer zorgt voor de naadloze conversie van gelijkstroom (van panelen/accu) naar wisselstroom (voor je huis).

Voordelen en nadelen

Het grootste voordeel is financieel: je bespaart op je energierekening. Je gebruikt meer van je eigen gratis zonnestroom en koopt minder dure piekstroom in.

Daarnaast vergroot het je energie-onafhankelijkheid. Bij een stroomstoring kun je, afhankelijk van het systeem, je huis nog van stroom voorzien.

Een ander voordeel is dat je bijdraagt aan een stabielere energievoorziening. Door pieken in je eigen verbruik op te vangen, belast je het elektriciteitsnet minder op drukke momenten. Dit helpt netbeheerders. Het grootste nadeel is de hoge aanschafprijs.

Een complete installatie kost al snel €5.000 tot €10.000. De terugverdientijd is lang, vaak langer dan de levensduur van de zonnepanelen zelf. Ook neemt de accu ruimte in beslag en heeft hij een beperkte levensduur (meestal 10-15 jaar), waarna hij vervangen moet worden.

Voor wie relevant?

Een thuisaccu is het meest relevant voor huishoudens met zonnepanelen die een hoog verbruik hebben in de ochtend- en avondpiek, gezien het seizoenspatroon van opwekking en verbruik. Denk aan gezinnen met kinderen, waar 's ochtends en 's avonds veel tegelijk wordt verbruikt. Daarnaast is het interessant als je je energierekening structureel wilt verlagen en minder afhankelijk wilt zijn van de grillen van de energiemarkt.

Mensen die waarde hechten aan energie-onafhankelijkheid en voorbereid willen zijn op een toekomst met meer dynamische energieprijzen hebben er baat bij.

De investering wordt sneller rendabel als je gebruikmaakt van beschikbare subsidies. Veel gemeenten en provincies bieden regelingen aan.

Ook als je een elektrische auto hebt en slim wilt laden en ontladen, bijvoorbeeld met de dag-nacht cyclus, kan een thuisaccu een slimme combinatie zijn. Voor kleine huishoudens met een laag verbruik of een klein aantal zonnepanelen is de investering vaak nog niet rendabel.